Journal of Geomatics Science and Technology

fa برآورد و تحلیل میزان بخار آب بارش زا با استفاده از داده های GPS و ارتفاع سنجی ماهواره ای (مطالعه ی موردی: ایران) Estimation and Analysis of Precipitable Water Vapor Using GPS Data and Satellite Altimeter ژئودزی و هیدروگرافی Geo&Hydro پژوهشي Research <div style="text-align: justify;">تعیین  بخار آب موجود در جو نقش به سزایی در پیش بینی شرایط آب و هوایی و مطالعات بارش دارد. به همین دلیل مطالعه ی تاخیر تروپسفری مخصوصا مولفه ی تر که ناشی از وجود بخار آب در جو می باشد از اهمیت بسیار زیادی برخوردار است. در این مقاله مقدار بخار آب توسط داده های رادیومتر ماهواره ی ارتفاع سنجی و داده های GPS برآورد شد، که نتایج حاصل از GPS مبنا قرار داده شد و نتایج حاصل از ارتفاع سنجی ماهواره ای با آن مقایسه شد. برای این منظور مشاهدات عبورهای 16 و 133 ماهواره ی جیسون- 3 با دورهی زمانی 10 روزه در سال 2018 مورد استفاده قرار گرفت. بعد از پردازش مشاهدات ماهواره ی ارتفاع سنجی با استفاده از نرم افزار BRAT 3.3، مقدار میانگین بخار آب بارش زا در این روش برای شهرهای تنکابن، ارومیه و بندرعباس به ترتیب 45، 44 و 30 میلی متر بدست آمد. در روش GPS ، با بهره گیری از الگوریتم تعیین موقعیت مطلق نقطه ای دقیق ( (PPPتاخیر تروپسفری کل در راستای قائم ((ZTD بدست آمد و سپس تاخیر هیدرواستاتیک (ZHD) از تاخیر کلی کسر و در نهایت با اعمال ضریب تبدیل  ذیربط به تاخیر غیرهیدرواستاتیک (ZWD)، مقدار بخار آب بارش زا برآورد شد. با پردازش مشاهدات GPS سه ایستگاه دائمی تنکابن، ارومیه و بندرعباس در سال 2018 متناظر با مشاهدات عبورهای 16 و 133 ماهواره ی جیسون- 3 با فاصله ی زمانی 10 روزه و با استفاده از نرم افزارBernese 5.2 ، مقدار میانگین بخار آب بارش زا به ترتیب 47، 45 و 31 میلی متر برآورد شد. در نهایت مقدار RMS و انحراف معیار حاصل از دو روش به ترتیب 1 تا 1.5 میلی متر و 5 تا 5.5 میلی متر برآورد شد. نزدیکی نتایج بدست آمده از دو روش مذکور، نشان دهنده ی توافق و سازگاری بسیار بالا بین این دو روش با ضریب همبستگی حدود 98/0 و قابلیت ترکیب آنها برای مطالعات اقلیمی و آب و هوایی است.</div> <div style="text-align: justify;">Determination of water vapor in the atmosphere plays an important role in forecasting weather conditions and precipitation studies. For this reason, it is very important to study the tropospheric delay, especially the wet component, which is due to the presence of water vapor in the atmosphere. In this paper, the amount of water vapor was estimated by altimeter satellite radiometer and GPS data, which were based on GPS results and compared with satellite altimeter results. For this purpose, observations of 16 and 133 transmissions of Jason-3 satellites with a period of 10 days in 2018 were used. After processing the altimeter satellite observations using BRAT 3.3 software, the average amount of precipitation water vapor in this method for Tonekabon, Urmia and Bandar Abbas cities was 45, 44 and 30 mm, respectively. In the GPS method, using the Precise point positioning algorithm (PPP), the total tropospheric delay in the vertical direction was obtained (ZTD) and then the hydrostatic delay (ZHD) was subtracted from the total delay and finally by applying the relevant conversion factor to Non-hydrostatic delay (ZWD), the amount of precipitating water vapor was estimated.With processing GPS observations of three permanent stations of Tonekabon, Urmia and Bandar Abbas in 2018 corresponding to the observations of 16 and 133 transmissions of Jason-3 satellite with a time interval of 10 days and using From Bernese 5.2 software, the average amount of precipitable water vapor was estimated to be 47, 45 and 31 mm, respectively. Finally, the amount of RMS and standard deviation from the two methods were estimated to be 1 to 1.5 mm and 5 to 5.5 mm, respectively. The closeness of the results obtained from the two methods shows a very high agreement and compatibility between these two methods with a correlation coefficient of about 0.98 and the ability to combine them for climate and weather studies.</div> بخار آب بارش زا , تروپسفر, GPS, ارتفاع سنجی ماهواره ای, ماهواره ی جیسون Precipitable Water Vapor, Troposphere , GPS , Satellite Altimetry, Jason Satellite 131 139 http://jgst.issgeac.ir/browse.php?a_code=A-10-557-1&slc_lang=fa&sid=1 S. Heydarivaraste سیامک حیدری وارسته s.varaste.eng@gmail.com 10031947532846007056 10031947532846007056 No Islamic Azad University South Tehran Branch دانشگاه آزاد اسلامی واحد تهران جنوب S. R. Emadi سید روح الله عمادی Sr_emadi@azad.ac.ir 10031947532846007057 10031947532846007057 Yes Islamic Azad University South Tehran Branch دانشگاه آزاد اسلامی واحد تهران جنوب Y. Jamour یحیی جمور djamour@ncc.org.ir 10031947532846007058 10031947532846007058 No National Cartographic Center سازمان نقشه برداری کشور