en مدل سازی توسعه شهری با استفاده از مدل تلفیقی خودکاره سلولی و الگوریتم جستجوی گرانشی (منطقه مورد مطالعه: شهر شیراز) سامانه های اطلاعات مکانی GIS ترویجی Tarviji <p dir="RTL" style="text-align: justify;"><span style="font-family:b nazanin;"><span style="font-size:12.0pt;">به مرور زمان و به دلیل افزایش جمعیت و مهاجرت&shy;های بی رویه، شهرها گسترش یافته و دستخوش تغییرات و دگرگونی&shy; شده&shy;اند. شناسایی و آشکارسازی این تغییرات نقش مهمی در مدیریت و توسعه پایدار شهری دارد. مدل&shy;های توسعه شهری به دو دسته کلی مدل&shy;های سلولی و برداری تقسیم می&shy;شوند. مدل&shy;های سلولی خود به سه دسته مدل&shy;های تجربی، پویا و تلفیقی تقسیم می&shy;شوند. در این تحقیق از مدل تلفیقی خودکاره سلولی و الگوریتم جستجوی گرانشی (</span></span><span dir="LTR"><span style="font-size:12.0pt;">GSA</span></span><span style="font-family:b nazanin;"><span style="font-size:12.0pt;">) جهت مدل&shy;سازی توسعه شهری شهر شیراز در سال&shy;های 1990 تا 2000 استفاده شده است. از الگوریتم </span></span><span dir="LTR"><span style="font-size:12.0pt;">GSA</span></span><span style="font-family:b nazanin;"><span style="font-size:12.0pt;"> برای تنظیم قوانین انتقال استفاده شده است. </span></span><span style="font-family:b nazanin;"><span style="font-size:12.0pt;">داده&shy;های مورد استفاده در این تحقیق تصاویر ماهواره&shy;ای </span></span><span dir="LTR"><span style="font-family:times new roman,serif;">Landsat</span></span><span style="font-family:b nazanin;"><span style="font-size:12.0pt;"> و مدل ارتفاعی رقومی مربوط به شهر شیراز می&shy;باشند. پنج پارامتر شامل فاصله از راه&shy;ها و معابر اصلی، همسایگی شهری، شیب، فاصله از مراکز جذب و فاصله از فضاهای سبز به عنوان پارامتر&shy;های موثر در توسعه شهری شهر شیراز انتخاب شده&shy;اند. براساس نتایج به دست آمده، ضریب کاپا و صحت کلی مدل طراحی شده به ترتیب برابر 54/66% و 92% &nbsp;می&shy;باشند. با استفاده از </span></span><span dir="LTR"><span style="font-size:12.0pt;">GSA</span></span><span style="font-family:b nazanin;"><span style="font-size:12.0pt;">، تنظیم خودکاره سلولی تسهیل شده و روش پیشنهادی به جواب مناسب در تعداد تکرارهای کمتری رسیده است. نتایج نشان می&shy;دهد از روش پیشنهادی می&shy;توان جهت مطالعه مدل رشد شهری استفاده کرد.</span></span></p> <p dir="RTL" style="text-align: justify;"></p> <p style="text-align: justify;">Cities are growing and encountering many changes over time due to population growth and migration. Identification and detection of these changes play important roles in urban management and sustainable development. Urban growth models are divided into two main categories: first cellular models which are further divided into experimental, dynamic, and integrated models and second vector models. In this study, an integrated urban growth model is proposed which is a combination of cellular automata and gravitational search algorithm (GSA). It has been implemented on Shiraz (Iran) to model the urban growth between 1990 and 2000. The proposed integrated model uses GSA to calibrate cellular automata transition rules. The Landsat satellite imageries in 1990 and 2000 with Digital Elevation Model (DEM) of Shiraz are used in this study. Five parameters including distances from major roads, urban neighborhood, slope, distances from attraction centers, and distances from parks and other green spaces are considered to be effective in the urban growth modeling. Based on the results, Kappa coefficient and overall accuracy of the model are 66.54% and 92%, respectively. By using GSA, calibration of cellular automata is facilitated and the proposed integrated model reaches optimal solutions in fewer iterations. The achieved results show that the proposed integrated model can be used for studying urban growth.</p> مدل‌سازی توسعه شهری, خودکاره سلولی, الگوریتم جستجوی گرانشی, شهر شیراز Urban Growth Modeling, Cellular Automata, Gravitational Search Algorithm, Shiraz City 29 39 http://jgst.issgeac.ir/browse.php?a_code=A-10-443-1&slc_lang=en&sid=1 A. Nowrouzifar احد نوروزی فر noroozifar69@yahoo.com 10031947532846005258 10031947532846005258 No بدون سازمان E. Rashedi عصمت راشدی rashedi_es@yahoo.com 10031947532846005259 10031947532846005259 Yes بدون سازمان M. A. Rajabi محمدعلی رجبی marajabi@yahoo.com 10031947532846005260 10031947532846005260 No بدون سازمان F Naseri فرزین ناصری fnnaseri@yahoo.com 10031947532846005261 10031947532846005261 No بدون سازمان