fa ارائه یک مدل شبه فیزیکی در حل توجیه نسبی تصاویر ماهواره‌ای آرایه خطی با زوایای دید مشابه فتوگرامتری و سنجش از دور Photo&RS پژوهشي Research دراین مقاله، یک مدل شبه فیزیکی برای حل توجیه نسبی دو بعدی تصاویر ماهواره‌ای آرایه خطی که در زمان‌های بازدید مجدد ماهواره اخذ شده‌اند ارائه و دقت آن ارزیابی گردیده است. برخلاف روش‌های متداول در حل توجیه نسبی که در آنها فقط پارالاکس y نقش اساسی را ایفاء می‌کند، در روش ارائه شده در این مقاله، پارالاکس x نیز علاوه بر پارالاکس y در حل توجیه نسبی دخالت داده شده است و در نتیجه، حل توجیه نسبی در تصاویر آرایه خطی در زمین‌های کوهستانی، مشروط بر اینکه تصاویر دارای زوایای دید مشابه باشند، امکان‌پذیر گردیده است. اهمیت کاربردی حل توجیه نسبی این تصاویر در مطالعات مربوط به تعیین جابجائی‌های هندسی ناشی از رانش زمین است. پایش جابجائی‌های گسترده در مناطق پرشیب کوهستانی از طریق تصاویر اپتیکی ماهواره‌ای مستلزم هم‌مرجع سازی تصاویر با حداکثر دقت ممکن است که از طریق روش پیشنهادی در این مقاله می‌تواند متحقق گردد. تصاویر دید عقبنگر سنجنده IRS-P5 از یک منطقه کوهستانی دارای رانش زمین، در دو اپوک زمانی متعلق به سالهای 2008/2009 جهت تحلیل مدل پیشنهادی استفاده شده است. دقت بدست آمده در توجیه نسبی این تصاویر با استفاده از مدل بهینه شده، به ترتیب، 30/0 و 47/0 پیکسل برای باقیمانده پارالاکس‌های x‏و y در فضای تصویر، برآورد گردید. In this paper a quasi-rigorous approach for the solution of a two-dimensional relative orientation of two images, acquired during the satellite revisit, is proposed. Unlike the conventional relative orientation methods in frame photography, the proposed approach utilizes both x and y parallaxes for the solution of the relative orientation. Since the revisit images have similar viewing geometry, the ill-conditioning problem arising from the height undulations in the x-parallaxes, does not occur. The proposed algorithm is tested on two afterwards Cartosat IRS-P5 revisit images acquired over a highly mountainous terrain. The accuracy figures indicate a sub-pixel precision of 0.30 and 0.47 pixels for the residual x and y parallaxes respectively. The proposed algorithm is suitable for the landslide applications for which highly accurate image co-registration is required توجیه نسبی, تصاویر ماهواره‌ای آرایه‌خطی, هم‌مرجع سازی تصاویر, تصاویر جلونگر و عقبنگر, رانش و لغزش زمین Relative orientation, Linear satellite images, image co-registration, Forward-Afterward images, Landslide 119 132 http://jgst.issgeac.ir/browse.php?a_code=A-10-25-39&slc_lang=fa&sid=1 A. Azizi علی عزیزی aazizi@ut.ac.ir 10031947532846001717 10031947532846001717 Yes گروه مهندسی نقشه ‌بردرای - پردیس دانشکده‌های فنی - دانشگاه تهران A. Hadiloo اعظم هادیلو azam83_hadiloo@yahoo.com 10031947532846001718 10031947532846001718 No گروه مهندسی نقشه ‌بردرای - پردیس دانشکده‌های فنی - دانشگاه تهران M. A. Sharifi محمد علی شریفی sharifi@ut.ac.ir 10031947532846001719 10031947532846001719 No گروه مهندسی نقشه ‌بردرای - پردیس دانشکده‌های فنی - دانشگاه تهران