Journal of Geomatics Science and Technology

fa تهیه نقشه حساسیت سیل با استفاده از تحلیل های مکانی چند معیاره و ادغام داده (مطالعه موردی: شهرستان مانه و سملقان) Preparation of Flood Susceptibility Map using Multi-Criteria Spatial Analysis and Data Fusion (A Case Study: Maneh and Samalqan County) سامانه های اطلاعات مکانی GIS پژوهشي Research <div style="text-align: justify;">سیل مهمترین بحران طبیعی می‌باشد که هر ساله موجب خسارات جانی و مالی می‌گردد، بنابراین مدیریت آن از اهمیت بسیار بالایی برخوردار است. اساسی‌ترین گام در مدیریت بحران سیل، تهیه نقشه حساسیت می‌باشد که تلفیق سیستم اطلاعات مکانی و تصمیم‌گیری چند معیاره رویکردی کارا جهت انجام آن می‌باشد. تحقیق حاضر به منظور مدلسازی مکانی حساسیت سیل به ارائه یک رویکرد مبتنی بر ادغام وزن معیارهای موثر بر حساسیت سیل با استفاده از تئوری ادغام اطلاعات دمپستر-شفر پرداخته است. هدف از ادغام وزن معیارها، افزایش قابلیت اطمینان، کاهش عدم قطعیت فرایند وزندهی و افزایش دقت مدلسازی حساسیت سیل می‌باشد. تحقیق حاضر با ادغام نتایج دو روش وزندهی تحلیل سلسله مراتبی و بهترین-بدترین، به ارائه یک روش وزندهی ترکیبی پرداخته است. روش‌های وزندهی ترکیبی تحقیقات پیشین عمدتا مبتنی بر عملگرهای ریاضی ساده بودهاند و عملگرهای پیچیده همانند تئوری ادغام دمپستر-شفر مورد استفاده در تحقیق حاضر کمتر مورد استفاده قرار گرفته است. نتایج ادغام وزن‌های بدست آمده از دو روش وزندهی فرایند تحلیل سلسله مراتبی و بهترین-بدترین بیانگر وزن بسیار بالای معیار جریان تجمعی (437/0) و وزن بسیار پایین معیار شاخص پوشش گیاهی (004/0) بوده است. مقایسه نتایج تحقیق با واقعیت‌های منطقه مورد مطالعه نشان داد رویکرد وزندهی ترکیبی ارائه شده با دقت 96 درصد در مقایسه با هر یک از روش‌های وزندهی پایه مورد استفاده، از عملکرد بالاتری برخوردار بوده است. همچنین، مدلسازی حساسیت حاصل از روش نوین وزندهی بهترین-بدترین در مقایسه با روش رایج فرایند تحلیل سلسله مراتبی از دقت بالاتری برخوردار بوده است. بر اساس نتایج تحقیق، بیش از 92 درصد منطقه مورد مطالعه از حساسیت سیل متوسط به بالا و کمتر از 8 درصد منطقه از حساسیت کمتر از متوسط برخوردار بوده است که این نشان‌دهنده سیل خیز بودن منطقه مورد مطالعه می‌باشد.</div> <div style="text-align: justify;">The flood is the most important natural disaster that causes human and financial losses every year, then its management is very important. The most basic step in flood disaster management is the preparation of a flood susceptibility map, which integrating the geospatial information system and multi-criteria decision making is an efficient approach to handle it. In order to spatially model flood susceptibility, the present study has presented an approach of fusion the weights of the effective criteria on flood susceptibility using the Dempster-Shafer information fusion theory (DST). The purpose of the fusion of the weights of the criteria is to increase reliability, reduce the uncertainty of the weighting process, and increase the accuracy of flood susceptibility modeling. The present research has presented a hybrid weighting method by integrating the results of two weighting methods (Analytical Hierarchy Process (AHP) and Best-Worst Method (BWM)). The hybrid weighting methods of previous researches are mainly based on simple mathematical operators, and complex operators such as DST used in the present research are less used. The results of the fusion of the weights obtained from the two weighting methods of AHP and BWM indicate the very high weight of the flow accumulation criterion (0.437) and the very low weight of the vegetation index criterion (0.004). Comparing the results of the research with the facts of the studied area showed that the presented hybrid weighting approach with 96% accuracy Compared to each of the basic weighting methods used, is of higher performance. Also, the susceptibility modeling resulting from the new BWM weighting method has been more accurate compared to the common method of the AHP. According to the results of the research, more than 92% of the studied area has moderate to high flood susceptibility and less than 8% of the area has less than moderate susceptibility, which indicates that the studied area is prone to flooding.  </div> مدلسازی حساسیت سیل, تئوری دمپستر-شفر, روش بهترین-بدترین, فرایند تحلیل سلسله مراتبی, سیستم اطلاعات مکانی Flood Susceptibility Modeling, Dempster-Shafer Theory, Best-Worst Method, Analytical Hierarchy Process, Geospatial Information System 53 76 http://jgst.issgeac.ir/browse.php?a_code=A-10-103-1&slc_lang=fa&sid=1 Iman Zandi ایمان زندی imanzandi.dgh@ut.ac.ir 10031947532846009640 10031947532846009640 No University of Tehran دانشکده مهندسی نقشه‌برداری و اطلاعات مکانی، دانشکدگان فنی‌، دانشگاه تهران Parham Pahlavani پرهام پهلوانی pahlavani@ut.ac.ir 10031947532846009641 10031947532846009641 Yes University of Tehran دانشکده مهندسی نقشه‌برداری و اطلاعات مکانی، دانشکدگان فنی‌، دانشگاه تهران Behnaz Bigdeli بهناز بیگدلی bigdeli@shahroodut.ac.ir 10031947532846009642 10031947532846009642 No School of Civil Engineering, Shahrood University of Technology, Shahrood, Iran دانشگاه صنعتی شاهرود